فضا نگه‌دارنده

هر دندان شیری، جای مشخصی برای دندان دائمی زیر خودش نگه می‌دارد. اگر آن دندان شیری زودتر از موعد طبیعی — بر اثر ضربه یا پوسیدگی شدید — کشیده شود، دندان‌های مجاور به‌تدریج به سمت فضای خالی حرکت می‌کنند. وقتی دندان دائمی بالاخره آماده رویش شود، دیگر فضای کافی برایش باقی نمانده و کج یا نهفته درمی‌آید.

چه زمانی واقعاً لازم است

تصمیم برای فضا نگه‌دارنده به چند عامل بستگی دارد: کدام دندان از دست رفته، چقدر از رویش دندان دائمی زیرش باقی مانده، و میزان رشد فک کودک. برای همین، این تصمیم همیشه بعد از معاینه و گاهی رادیوگرافی گرفته می‌شود، نه به‌صورت خودکار برای هر دندان کشیده‌شده.

انواع رایج

برای از دست رفتن یک دندان آسیاب، معمولاً از یک نگه‌دارنده ثابت ساده (نوع Band and Loop) استفاده می‌شود که یک طرف به دندان مجاور می‌چسبد و طرف دیگر به‌صورت حلقه فضا را باز نگه می‌دارد. اگر خود دندان مجاور هم آسیب‌دیده باشد، به‌جای باند ساده از روکش استفاده می‌شود. در مواردی که چند دندان هم‌زمان از دست رفته باشند، از نگه‌دارنده‌های دوطرفه بزرگ‌تر استفاده می‌شود.

فضا نگه‌دارنده تا زمانی که دندان دائمی زیرش آماده رویش شود، در دهان می‌ماند و در معاینات دوره‌ای بررسی می‌شود.