برای والدین
دانشنامه مصور اصطلاحات دندانپزشکی کودکان
معنی ساده و توضیح تخصصی اصطلاحاتی که در مطب یا نسخه می‌شنوید. جستجو کنید یا یکی از دسته‌ها را انتخاب کنید.
-
ترمیم و درمان ریشه
پالپوتومی (قطع عصب تاجی دندان شیری) Pulpotomy
درمان و حذف بخش ملتهب عصب در «تاج» دندان شیری، در حالی که ریشه سالم و زنده نگه داشته می‌شود.
تعریف تخصصی: پالپوتومی برای دندان شیری با پوسیدگی عمیق انجام می‌شود که پالپ تاجی آن درگیر است ولی نشانهی درگیری ریشه (مانند آبسه یا ضایعهی رادیولوسنت بین ریشهها) ندارد. پس از برداشتن پالپ تاجی و کنترل خونریزی، روی دهانهی کانالهای ریشه با مادهی زیستسازگار مانند MTA یا سیمانهای کلسیم سیلیکات پوشانده می‌شود و تاج دندان معمولاً با روکش یا ترمیم محکم بازسازی می‌شود. تصمیم نهایی با معاینه و رادیوگرافی است.
1 برداشتن پالپ ملتهب تاج و قرار دادن داروی محافظ زیستسازگار (MTA)2 حفظ عصب و ریشه زنده و سالم در بخش پایینی برای تحلیل طبیعی ریشه3 جوانه دندان دائمی زیرین در حال رشد و تکامل -
ترمیم و درمان ریشه
پالپکتومی Pulpectomy
پاکسازی کامل بافت پالپ از تاج و ریشه‌ی دندان شیری که پالپ آن عفونی یا نکروز شده، و پر کردن کانال‌ها با خمیر قابل جذب.
تعریف تخصصی: خارج کردن کامل بافت پالپ ملتهب یا نکروزشده از تاج و تمام کانالهای ریشه‌ی دندان شیری، شستشو و ضدعفونی کانال‌ها و پر کردن آن‌ها با مادهی قابل جذب (مانند خمیرهای حاوی ید یا اکسید رویاوژنول)، که همزمان با تحلیل طبیعی ریشه جذب شود. معمولاً پس از آن دندان با روکش حفاظت می‌شود.
1 آببندی و بازسازی کامل تاج دندان پس از درمان ریشه2 کانالهای پاکسازیشده ریشه که کاملاً با خمیر قابل جذب پر شدهاند -
ترمیم و درمان ریشه
پوشش مستقیم/غیرمستقیم پالپ (پالپ کپینگ) Direct / Indirect Pulp Capping
حفظ حیات عصب دندان در پوسیدگی‌های بسیار عمیق با یک لایه محافظ دارویی، بدون دستکاری عصب.
تعریف تخصصی: در پوسیدگی‌های نزدیک به پالپ، با قرار دادن مادهی زیستسازگار (مانند کلسیم سیلیکات یا MTA) روی لایهی نازک عاج باقیمانده (پوشش غیرمستقیم) یا روی اکسپوژر بسیار کوچک پالپ (پوشش مستقیم)، از عصب محافظت می‌شود و تشکیل عاج ترمیمی تحریک میگردد تا نیازی به عصبکشی نباشد. در دندان شیری معمولاً پوشش غیرمستقیم ترجیح داده می‌شود و پوشش مستقیم بیشتر در دندان دائمی جوان کاربرد دارد.
1 پوسیدگی عمیق دندانی نزدیک به محفظه پالپ2 لایهی محافظ زیستسازگار (مانند MTA) برای تحریک تشکیل عاج ترمیمی و حفظ حیات عصب3 پالپ زنده و سالم دندان که کاملاً محافظت شده است -
ترمیم و درمان ریشه
اپکسوژنز (تکامل ریشه دندان دائمی نابالغ) Apexogenesis
کمک به ادامه رشد طبیعی و بسته شدن انتهای بازِ ریشه دندان دائمی تازه رویش‌یافته.
تعریف تخصصی: درمان بیولوژیک با حفظ حیات پالپ رادیکولار در دندان دائمی تازه رویش‌یافته با آپکس باز، جهت تداوم نمو طولی ریشه و ترسیب طبیعی عاج در ناحیه انتهای ریشه.
1 حفظ حیات بافت زنده عصب برای تداوم تغذیه و ضخیمشدن دیوارههای ریشه2 انتهای ریشه قیفی و باز (Open Apex) که برای تکمیل به بقای پالپ نیاز دارد -
ترمیم و درمان ریشه
روکش استیل (SSC) و زیرکونیا SSC vs. Zirconia Crowns
کلاهک‌های محافظ کامل برای دندان‌های شیری با تخریب گسترده یا عصب‌کشی‌شده.
تعریف تخصصی: روکشهای پیشساختهی استنلس استیل (از بادوامترین گزینهها برای دندان‌های شیری خلفی با تخریب گسترده، با تراش کمتر) و زیرکونیای سرامیکی (همرنگ دندان و زیباتر، سازگار با لثه، ولی با تراش بیشتر و هزینهی بالاتر) برای حفاظت کامل از دندان شیری در برابر شکستگی تا زمان افتادن طبیعی. انتخاب بین آن‌ها به موقعیت دندان، میزان تخریب و اولویتهای والدین بستگی دارد.
1 روکش استنلس استیل (SSC)؛ استحکام بالا و مقاومت خوب در برابر سایش جویدن2 روکش سرامیکی زیرکونیا؛ همرنگ دندان طبیعی با ظاهر زیبا و سازگاری خوب با لثه -
ترمیم و درمان ریشه
کامپوزیت و گلاس آینومر Composite vs. Glass Ionomer
پرکردگی‌های همرنگ دندان؛ گلاس آینومر قابلیت آزادسازی فلوراید دارد.
تعریف تخصصی: استفاده از رزینهای نوری (کامپوزیت) یا سمانهای شیشهای (گلاس آینومر) برای ترمیم پوسیدگی. کامپوزیت زیبایی و استحکام بیشتر دارد ولی به ایزولاسیون و خشکماندن محیط حساستر است؛ گلاس آینومر فلوراید آزاد میکند و تحمل رطوبت بیشتری دارد، ولی استحکام کمتری دارد. انتخاب با توجه به میزان همکاری کودک، ایزولاسیون ممکن و خطر پوسیدگی انجام می‌شود.
1 ترمیم کامپوزیت رزینی؛ همرنگ مینا با ظاهر زیبا و قابل پالیش2 ترمیم گلاس آینومر؛ آزادسازی فلوراید که به کاهش خطر پوسیدگی مجدد کمک میکند -
پیشگیری و مینای دندان
فیشور سیلانت (شیارپوشی دندان) Fissure Sealant
بستن شیارهای عمیق سطح جونده دندان‌های آسیا با رزین محافظ همرنگ دندان بدون تراش.
تعریف تخصصی: کاربرد رزینهای همرنگ دندان (یا گلاس آینومر) با گرانروی مناسب در شیارها و حفرههای عمیق و غیرقابلتمیزشدن دندان‌های آسیای تازهرویشیافته، برای پیشگیری از پوسیدگی سطح جونده. اثربخشی آن به ماندگاری لایه بستگی دارد، پس باید در مراجعات دورهای کنترل و در صورت نیاز ترمیم شود؛ برای همهی دندان‌ها لازم نیست و بر اساس خطر پوسیدگی تصمیم گرفته می‌شود.
1 شیار طبیعی، باریک و مستعد تجمع میکروبها که مسواک به آن نمی‌رسد2 پوشش صاف سیلانت که شیار را مسدود میکند و از ورود میکروب و غذا جلوگیری میکند -
پیشگیری و مینای دندان
وارنیش فلوراید Fluoride Varnish
لایه محافظ غلیظ از فلوراید برای رمینرالیزاسیون و ضداسید کردن مینای دندان.
تعریف تخصصی: وارنیش سدیم فلوراید ۵٪ که بهخوبی روی مینا میچسبد و با تشکیل ذخیرهی کلسیم فلوراید روی سطح دندان، مقاومت مینا را در برابر اسید باکتریها بالا میبرد و به رمینرالیزاسیون مینای اولیه کمک میکند. تعداد دفعات استفاده بر اساس سن و خطر پوسیدگی تعیین می‌شود و جایگزین مسواک با خمیردندان فلورایددار نیست.
1 قلمموی آغشته به وارنیش فلوراید غلیظ2 لایهی محافظ فلوراید روی مینا که به تقویت مینا و کاهش خطر پوسیدگی کمک میکند -
پیشگیری و مینای دندان
سیلور دیامین فلوراید (SDF) Silver Diamine Fluoride
مهار پیشرفت پوسیدگی بدون نیاز به تراش، با محلول مخصوص (ناحیه‌ی پوسیده تیره می‌شود).
تعریف تخصصی: محلولی حاوی نقره و فلوراید که روی حفره‌ی پوسیدگی قرار میگیرد و پیشرفت پوسیدگی را متوقف میکند، اما دندان را بازسازی نمیکند. ناحیه‌ی درمانشده معمولاً سیاه و سخت می‌شود و این رنگ دائمی است؛ تماس با پوست یا لباس هم میتواند لکه بگذارد. در حساسیت به نقره استفاده نمیشود و پیگیری منظم لازم است (ممکن است نیاز به تکرار باشد). تصمیم برای استفاده از آن پس از معاینه گرفته می‌شود.
1 اپلیکاتور میکروبراش حامل محلول مایع سیلور دیامین فلوراید (بدون نیاز به تراش)2 تیره و سخت شدن ناحیه‌ی پوسیده؛ نشانهی مهار پوسیدگی که باید در مراجعات بعدی کنترل شود -
پیشگیری و مینای دندان
نقص مینایی مولر-اینسایزور (MIH) Molar Incisor Hypomineralization
لکه‌های سفید، زرد یا قهوه‌ای روی مینای دندان‌های آسیای اول دائمی و دندان‌های جلویی، ناشی از نقص در شکل‌گیری مینا.
تعریف تخصصی: نقص کیفی (هیپومینرالیزاسیون) مینا با منشأ سیستمیک که در دوران شکل‌گیری دندان رخ میدهد و یک تا چهار دندان آسیای اول دائمی و اغلب دندان‌های پیشین را درگیر میکند. مینا متخلخلتر و ضعیفتر است و میتواند باعث حساسیت شدید، شکست مینا پس از رویش و پوسیدگی سریع شود. تشخیص قطعی با معاینه و بررسی الگوی درگیری دندان‌ها انجام می‌شود.
1 لکه‌های مرزدار سفید و قهوه‌ای ناشی از معدنیشدن ناکافی مینا (MIH)2 مینای طبیعی و شفاف در نواحی سالم مجاور -
پیشگیری و مینای دندان
لکه سفید اولیه در برابر فلوروزیس White Spot vs. Fluorosis
تشخیص پوسیدگی گچی‌رنگ اولیه از لکه‌های براق ناشی از فلوراید اضافی.
تعریف تخصصی: لکهی مات و گچیشکل روی مینا که دو علت متفاوت دارد: دمینرالیزاسیون اولیهی ناشی از پلاک (آغاز پوسیدگی؛ در مراحل اولیه با بهداشت و فلوراید قابل مهار و گاهی برگشتپذیر است) و فلوروزیس (تغییر ساختار مینا در اثر دریافت بیشازحد فلوراید در دوران شکل‌گیری دندان). تفکیک این دو با شرححال و معاینه انجام می‌شود، چون مراقبت و پیگیری آن‌ها یکسان نیست.
1 لکهی سفید اولیهی پوسیدگی (White Spot) با ظاهر گچی و مات، معمولاً نزدیک لثه؛ در مراحل اولیه با مراقبت و فلوراید قابل مهار است2 فلوروزیس دندانی با خطوط مرواریدی و براق ناشی از دریافت فلوراید در زمان تشکیل مینا -
پیشگیری و مینای دندان
پوسیدگی زودرس کودکی (شیشه شیر / ECC) Early Childhood Caries
تخریب سریع و شدید دندان‌های شیری جلو ناشی از مصرف مکرر قند و شیر شبانه.
تعریف تخصصی: پوسیدگی سریع و تهاجمی دندان‌های شیری در کودکان خردسال (زیر ۶ سال) که اغلب دندان‌های پیشین بالا را درگیر میکند. عواملی مانند مصرف مکرر مایعات شیرین یا شیر (بهویژه هنگام خواب یا با شیشه)، تمیز نشدن دندان‌ها و کاهش جریان بزاق هنگام خواب در ایجاد آن نقش دارند.
1 تخریب تیره دندان‌های پیشین فک بالا ناشی از تماس مداوم با قند شبانه2 سالم ماندن نسبی دندان‌های پیشین پایین بهدلیل محافظت زبان و بزاق -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
دندان آسیای اول دائمی (دندان شماره ۶) First Permanent Molar
اولین دندان آسیای دائمی که حدود ۶ سالگی بدون افتادن هیچ دندان شیری رویش می‌یابد.
تعریف تخصصی: کلیدیترین دندان در برقراری و تثبیت روابط اکلوژن و قوس فکی که در سن ۶ سالگی دقیقاً در پشت دومین آسیای شیری رویش می‌یابد و اغلب توسط والدین بهاشتباه دندان شیری تصور می‌شود.
1 دندان‌های آسیای شیری که در دهان کودک وجود دارند2 دندان ۶ دائمی؛ رویش یافته در انتهای فک بدون لق شدن هیچ دندانی -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
فضانگهدارنده دندان کودکان Space Maintainer
ابزاری ظریف که پس از کشیدن زودهنگام دندان شیری، جای خالی آن را برای رویش دندان دائمی باز نگه می‌دارد.
تعریف تخصصی: دستگاهی ثابت یا متحرک که مانع از حرکت مزیالی یا چرخش دندان‌های مجاور به سمت فضای ناشی از ازدسترفتن زودهنگام دندان شیری می‌شود و فضای لازم را برای رویش طبیعی جوانه دندان دائمی زیرین حفظ میکند.
1 بند فلزی تکیهگاه دور دندان آسیای شیری مجاور2 حلقه فلزی حفظ فضا (Loop) که مانع جابه‌جایی دندان‌ها می‌شود3 جوانه دندان دائمی در حال هدایت به مسیر رویش صحیح -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
دندان کوسه‌ای (رویش دندان در دو ردیف) Shark Teeth (Ectopic Eruption)
رویش دندان‌های دائمی در پشت دندان‌های شیری، قبل از افتادن آن‌ها.
تعریف تخصصی: رویش لینگوالی دندان‌های پیشین دائمی فک پایین به دلیل عدم تحلیل کامل ریشه دندان شیری پیشین متناظر که ظاهری دوردیفه ایجاد میکند و معمولاً پس از کشیدن یا افتادن خودبهخودی با نیروی زبان اصلاح می‌شود.
1 دندان‌های شیری جلو که هنوز در جای خود باقی ماندهاند2 رویش دندان‌های دائمی در ردیف دوم سمت زبان -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
کراس‌بایت (جفت شدن معکوس دندان‌ها) Dental & Skeletal Crossbite
قرارگیری برعکس دندان‌های بالا داخل دندان‌های پایین هنگام بستن دهان.
تعریف تخصصی: ناهنجاری اکلوژن قدامی یا خلفی که در آن دندان‌های بالا (یک دندان، چند دندان یا یک سمت فک) نسبت به دندان‌های پایین در موقعیت معکوس قرار میگیرند. ممکن است دندانی یا اسکلتی باشد و گاهی با انحراف فک هنگام بستهشدن دهان همراه است. ارزیابی زودهنگام کمک میکند بهترین زمان درمان تعیین شود؛ بسیاری از موارد در سنین رشد با مداخلهی ساده قابل اصلاحاند.
1 قرارگیری معکوس دندان‌های بالا داخل دندان‌های پایین هنگام جفت شدن2 انحراف اکلوژن که بهتر است در سن رشد ارزیابی و هدایت شود -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
اپن‌بایت قدامی (فاصله دندان‌های جلو) Anterior Open Bite
ایجاد فاصله عمودی بین دندان‌های جلویی فک بالا و پایین ناشی از مکیدن انگشت یا پستانک.
تعریف تخصصی: عدم همپوشانی عمودی دندان‌های پیشین هنگام تماس دندان‌های خلفی. عادتهایی مثل مکیدن طولانیمدت انگشت یا پستانک (بهویژه ادامهی آن تا سنین بالاتر)، یا قرارگیری زبان بین دندان‌ها هنگام بلع میتوانند در ایجاد یا ماندگاری آن نقش داشته باشند. با ترک عادت پیش از رویش دندان‌های دائمی، اغلب بهبود پیدا میکند؛ علت و سن کودک مبنای تصمیمگیری درمان است.
1 فاصله عمودی باز بین دندان‌های جلو هنگام جفت بودن دندان‌های عقب2 جفت شدن کامل دندان‌های آسیا در قسمت عقب فک -
رشد و ارتودنسی نوجوانان
الاینر شفاف (ارتودنسی نامرئی نوجوانان) Teen Clear Aligners
پلاک‌های شفاف متحرک برای مرتب کردن دندان‌ها بدون سیم و براکت‌های فلزی.
تعریف تخصصی: سری پلاک‌های شفاف و قابلخارجشدن (ترموپلاستیک) با طراحی دیجیتال که نیروهای کنترلشدهی ارتودنسی را برای جابه‌جایی تدریجی دندان‌ها وارد میکنند. برای همهی مشکلات و همهی نوجوانان مناسب نیستند و چون قابلخارجشدناند، به همکاری بیمار وابستهترند؛ انتخاب با معاینه و تشخیص تخصصی است.
1 پلاک شفاف متحرک از جنس پلیمر پیشرفته پزشکی2 انطباق کامل با فرم دندان‌ها برای هدایت گامبهگام موقعیت فکی -
ضربه و اورژانس دندانی
آوالژن (خروج کامل دندان بر اثر ضربه) Dental Avulsion
کنده شدن و خروج کامل دندان از حفره‌ی خود بر اثر ضربه؛ در دندان دائمی یک اورژانس است (زمان مهم: حدود یک ساعت).
تعریف تخصصی: خروج کامل دندان از حفره‌ی خود (آلوئول) بر اثر ضربه. در دندان دائمی یک اورژانس است: بهترین نتیجه با جاگذاری سریع دندان (در حدود یک ساعت) به دست میآید. دندان را فقط از تاج بگیرید، ریشه را نسابید، و در صورت امکان بلافاصله در جای خود قرار دهید؛ در غیر این صورت در محیط مرطوب مناسب (مثل شیر سرد یا سرم نمکی) نگه دارید و فوری به دندانپزشک برسید. دندان شیری کندهشده نباید دوباره جا زده شود، چون ممکن است به جوانهی دندان دائمی آسیب بزند.
1 حفره خالی فک (سوکت) پس از ضربه که نباید دستکاری شود2 دندان خارجشده با الیاف ریشه (از تاج گرفته شود، نسابیده شود و در شیر سرد یا سرم نگهداری شود) -
ضربه و اورژانس دندانی
لوکزاسیون (جابه‌جایی) Dental Luxation
لق شدن، فرو رفتن یا کج شدن دندان در داخل استخوان فک پس از تروما.
تعریف تخصصی: جابه‌جایی دندان در حفره‌ی خود بر اثر ضربه، بدون خروج کامل؛ دندان ممکن است لق شود، به جلو، عقب یا بالا و پایین جابهجا شود یا در استخوان فرو برود. شدت آسیب همیشه از ظاهر دندان مشخص نیست، پس پس از ضربه ارزیابی دندانپزشکی لازم است.
1 دندان جابهجاشده و کجشده بر اثر ضربه (لوکزاسیون جانبی)2 التهاب و آسیب لثه و اتصالات نگهدارنده دندان در استخوان فک -
ضربه و اورژانس دندانی
اسپلینت دندانی (تثبیت دندان ضربه‌دیده) Flexible Dental Splint
متصل کردن دندان لق‌شده یا ضربه‌دیده به دندان‌های سالم مجاور با سیمی ظریف برای ترمیم بافت‌ها.
تعریف تخصصی: استفاده از سیم نازک انعطافپذیر ارتودنسی یا نوار فیبری و چسباندن آن با کامپوزیت به دندان‌های مجاور سالم، برای بیحرکتسازی نسبی دندان لق‌شده، جابهجاشده یا جاگذاریشده، بهمدت کوتاه (معمولاً چند هفته، بسته به نوع آسیب)، تا لیگامان پریودنتال بهبود یابد. اسپلینت صلب و طولانیمدت خطر چسبیدن دندان به استخوان (انکیلوز) را بالا میبرد.
1 دندان آسیبدیده و لق‌شده در اثر تروما2 سیم انعطافپذیر اسپلینت متصلشده با رزین شفاف3 دندان‌های سالم مجاور که به عنوان تکیهگاه عمل میکنند -
ضربه و اورژانس دندانی
محافظ دهان ورزشی (ماوت‌گارد) Custom Sports Mouthguard
پوشش ژله‌ای اختصاصی برای دندان‌ها جهت دفع ضربه در ورزش‌های پربرخورد نوجوانان.
تعریف تخصصی: وسیلهی محافظتی که روی قالب اختصاصی دندان‌های بیمار ساخته می‌شود (معمولاً از جنس اتیلن وینیل استات یا EVA) و با ضخامت مناسب انرژی ضربه را جذب و پخش میکند تا خطر شکستگی دندان و آسیب به لب و فک کاهش یابد؛ این خطر را کاملاً از بین نمیبرد.
1 محافظ شفاف و اختصاصی ساختهشده برای انطباق کامل با دندان‌ها2 لایهی ضربهگیر روی لثه و دندان‌ها که خطر شکستگی را کاهش میدهد -
مدیریت رفتار و بیهوشی
تکنیک رفتاری بگو-نشان‌بده-انجام‌بده (Tell-Show-Do) Tell-Show-Do Technique
تکنیک آشناسازی مرحله‌ای کودک با وسایل دندانپزشکی برای از بین بردن ترس از ناشناخته‌ها.
تعریف تخصصی: رویکرد پایه روانشناختی هدایت رفتار: ابتدا توضیح ساده کلامی متناسب با سن (Tell)، سپس نشان دادن ابزار و شبیهسازی حس آن روی انگشت کودک (Show)، و در نهایت انجام آرام درمان در دهان (Do).
1 آشنایی حسی و امتحان وسیله روی دست کودک برای کاهش ترس از ناشناخته‌ها2 ایجاد احساس امنیت و لبخند در محیط آرام و کودکمحور مطب -
مدیریت رفتار و بیهوشی
آرام‌بخشی (سدیشن) در دندانپزشکی کودکان Conscious Sedation
کاهش اضطراب و ایجاد آرامش با داروی آرام‌بخش، در حالی که کودک بیدار یا خواب‌آلود است و تنفس طبیعی دارد.
تعریف تخصصی: روشی دارویی برای کاهش اضطراب و افزایش همکاری کودک که در سطوح حداقل، متوسط و عمیق انجام می‌شود؛ رایجترین نوع سبک آن گاز اکسید نیتروس (N₂O، «گاز خنده») با اکسیژن است و گاهی داروی خوراکی استفاده می‌شود. با بیهوشی عمومی یکسان نیست، ولی هر سطح آن به ارزیابی پیش از درمان، پایش و تیم آموزشدیده نیاز دارد؛ سطح انتخابی به سن، وضعیت پزشکی، اضطراب و نوع درمان بستگی دارد.
1 ماسک تنظیمی آرام‌بخشی استنشاقی (نیتروس اکساید) برای رفع اضطراب2 محیط کلینیکی آرام، ایمن و کنترلشده در طول درمان -
مدیریت رفتار و بیهوشی
درمان دندانپزشکی تحت بیهوشی عمومی General Anesthesia
خواب عمیق و تحت کنترل در اتاق عمل برای انجام تمام درمان‌های دندانپزشکی در یک جلسه.
تعریف تخصصی: بیهوشی عمومی وضعیت کنترلشدهی پزشکی است که در آن هوشیاری کودک کاملاً از بین میرود و معمولاً از لولهگذاری استفاده می‌شود. تیم بیهوشی ارزیابی پیش از بیهوشی، مدیریت راه هوایی، پایش و مراقبت پس از درمان را بر عهده دارد. برای کودکان با نیاز درمانی گسترده، سن پایین، اضطراب شدید یا شرایط پزشکی خاص در یک مرکز مجهز در نظر گرفته می‌شود، پس از بررسی گزینههای سادهتر.
1 دستگاههای پیشرفته بیهوشی و پایش مداوم علائم حیاتی توسط متخصص2 سوئیت درمانی استریل برای انجام جامع تمام درمانها در یک جلسه -
مدیریت رفتار و بیهوشی
رابردم (چتر دندان و ایزولاسیون) Rubber Dam Isolation
ورق محافظ لاستیکی که دور دندان بسته می‌شود تا محیط کار خشک و امن بماند.
تعریف تخصصی: ورقهی نازک لاستیکی (لاتکس یا غیرلاتکس) که با گیره دور دندان تحت درمان قرار میگیرد و آن را از بزاق و زبان جدا میکند. محیط درمان را خشک و کنترلشده نگه می‌دارد، کیفیت چسبندگی مواد ترمیمی را بالا میبرد و از ورود ابزار، مواد یا آب به گلوی کودک جلوگیری میکند.
1 شیت محافظ رابردم برای ایزولاسیون کامل و خشک نگه داشتن دندان2 کلمپ فلزی ایمن نگهدارنده شیت دور طوق دندان -
بافت نرم و رادیوگرافی
فرنکتومی (اصلاح بند لب یا زبان) Frenectomy
جراحی ساده و سرپایی برای اصلاح چسبندگی بند زیر زبان یا لب بالا.
تعریف تخصصی: برداشتن یا آزادسازی جراحی فرنوم (چین نازک بافت نرم که لب یا زبان را به لثه یا کف دهان وصل میکند). فقط وقتی لازم است که فرنوم مانع واقعی برای شیردهی، تکلم، بهداشت دهان یا جابه‌جایی دندان‌ها باشد. فاصلهی بین دو دندان پیشین بالا در سنین رشد اغلب طبیعی است و با رویش دندان‌های نیش بسته می‌شود؛ بنابراین در کودکان معمولاً تا پایان رویش دندان‌های دائمی زود برای جراحی تصمیمگیری نمیشود.
1 بند لب ضخیم (ماگزیلاری فرنوم) متصل به میانه لثه2 فاصلهی بین دو دندان پیشین (دیاستم)؛ در سنین رشد اغلب طبیعی است و گاهی با فرنوم ارتباط دارد -
بافت نرم و رادیوگرافی
رادیوگرافی بایت‌وینگ Bitewing Radiography
عکس رادیولوژی کم‌دوز برای کشف پوسیدگی‌های پنهان بین دو دندان مجاور.
تعریف تخصصی: عکس رادیولوژی داخلدهانی کوچک که تاج دندان‌های بالا و پایین را همزمان نشان میدهد و برای دیدن سطوح بین‌دندانی آسیاها، پوسیدگی‌های پنهان و ارتفاع استخوان بین دندان‌ها به کار میرود. با رعایت اصل ALARA (کمترین دوز ممکن) و با سنسور دیجیتال گرفته می‌شود و تعداد و زمان آن بر اساس سن، خطر پوسیدگی و نیاز بالینی هر کودک تعیین می‌شود.
1 سنسور رادیوگرافی دیجیتال با دوز تابش پایین2 تشخیص زودهنگام پوسیدگی‌های پنهان بین‌دندانی -
بافت نرم و رادیوگرافی
فرسایش اسیدی مینا (اروژن) Dental Erosion
حل شدن شیمیایی و نازک شدن لایه‌به‌لایه‌ی مینای دندان بر اثر اسید نوشابه‌ها و آبمیوه‌ها.
تعریف تخصصی: از دست رفتن تدریجی ساختار سخت دندان (مینا و عاج) بدون دخالت باکتری، در اثر تماس مکرر با اسید: اسیدهای خارجی مانند نوشابههای گازدار، آبمیوهی اسیدی، نوشیدنیهای انرژیزا و ورزشی، یا اسید معده (در رفلاکس یا استفراغهای مکرر). دفعات و مدت تماس اهمیت دارد و ضایعات معمولاً بهصورت فرورفتگیهای کاسهای و مقعر دیده میشوند.
1 گودیهای کاسهایشکل ناشی از حل شدن مینا توسط اسید2 نمایان شدن عاج زردتر و نازک شدن لبه شفاف مینای دندان -
بافت نرم و رادیوگرافی
پوسیدگی بین‌دندانی و نخ دندان Interproximal Caries & Flossing
پوسیدگی در محل تماس دو دندان مجاور که مسواک به آن نمی‌رسد و تمیز کردن بین دندان‌ها (نخ دندان) در پیشگیری از آن نقش مهمی دارد.
تعریف تخصصی: ضایعهی پوسیدگی روی سطوح تماس دو دندان مجاور بهدلیل تجمع پلاک در همان محل؛ با چشم بهسختی دیده می‌شود و اغلب با رادیوگرافی (بایت‌وینگ) تشخیص داده می‌شود. مسواک به این ناحیه بهخوبی دسترسی ندارد؛ تمیز کردن بین دندان‌ها با نخ دندان (یا ابزار مناسب سن)، فلوراید و کنترل دفعات مصرف قند در پیشگیری مهماند.
1 پوسیدگی پنهان در نقطه تماس دو دندان آسیای مجاور2 نخ دندان کمانی مخصوص کودکان؛ ابزار اصلی تمیز کردن این ناحیه‌ی غیرقابلدسترس برای مسواک
اصطلاحی با این مشخصات پیدا نشد. عبارت دیگری را امتحان کنید.
این توضیحات آموزشی است و جایگزین معاینه و تشخیص پزشک نیست.
وقت گرفتن، ساده‌ترین بخش ماجراست
درخواست نوبت را ثبت کنید؛ برای هماهنگی زمان دقیق و توضیح شرایط کودک، از مطب با شما تماس گرفته می‌شود.